ชนิดของโรคเบาหวาน

โรคเบาหวานแบ่งเป็น 4 ชนิด ตามสาเหตุของการเกิดโรค 

โรคเบาหวานชนิดที่ 1 [Type 1 diabetes mellitus, T1DM] 

• มักพบในคนอายุน้อย รูปร่างไม่อ้วน 
• มีอาการปัสสาวะมาก กระหายน้ำ ดื่มน้ำมาก อ่อนเพลีย น้ำหนักลด 
• เกิดจากการทำลายเบต้าเซลล์ที่ตับอ่อนจากภูมิคุ้มกันของร่างกาย
• การตรวจทางห้องปฎิบัติการที่สนับสนุน ได้แก่ 
• ระดับ ซี-เป็ปไทด์[C-peptide] ในเลือดระดับต่ำหรือวัดไม่ได้เลย
• ตรวจพบปฎิกิริยาภูมิคุ้มกันต่อส่วนของเซลล์ไอส์เล็ท ได้แก่ islet cell autoantibody , antibody ต่􏰄ออินซูลิน, GAD65, tyrosine phosphatases IA-2 and IA-2ß, และ 􏰅 ZnT8 (zinc transporter 8) 

โรคเบาหวานชนิดที่ 2 [Type 2 diabetes mellitus, T2DM]

• พบบ่อยที่สุดในคนไทย พบประมาณร้อยละ 95 ของผู้ป่วยเบาหวานทั้งหมด
• มักพบในคนอายุ 30 ปีขึ้นไป รูปร่างท้วมหรืออ้วน [BMI > 23]
• เกิดจากการมีภาวะดื้อต่ออินซูลิน[Insulin resistance] ร่วมกับความบกพร่องในการผลิตอินซูลินที่เหมาะสม[Relative insulin deficiency]
• อาจไม่มีอาการผิดปกติ หรือ มีอาการของโรคเบาหวานได้ 
• มักมีประวัติโรคเบาหวานชนิดที่ 2 ใน พ่อ แม่ หรือ พี่ น้อง 
• ความเสี่ยงต่อการเกิดโรดเบาหวานชนิดนี้จะเพิ่มขึ้น เมื่อ มีอายุสูงขึ้น มีน้ำหนักตัวเพิ่มขึ้น การขาดการออกกำลังกาย และมีประวัติเป็นโรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์

โรคเบาหวานขณะตั้งครรภ์ [Gestational diabetes mellitus, GDM]

• เกิดจากการที่มีภาวะดื้อต่ออินซูลินมากขึ้นในระหว่างตั้งครรภ์ จากปัจจัยจากรกหรืออื่นๆ และตับอ่อนของมารดาไม่สามารถผลิตอินซูลินให้พอเพียงพอกับความต้องการได้
• การตรวจโดยการทำ oral glucose tolerance test[OGTT] ในหญิงมีครรภ์ 

โรคเบาหวานที่มีสาเหตุจำเพาะ [Spectic types of diabetes due to other causes]

• เป็นโรคเบาหวานที่มีสาเหตุชัดเจน ได้แก่ โรคเบาหวานที่เกิดจากความผิดปกติทางพันธุกรรม เช่น MODY[Maturity-Onset Diabetes of the young] โรคเบาหวานที่เกิดจากโรคของตับอ่อน จากความผิดปกติของต่อมไร้ท่อ จากยา จากการติดเชื้อ จากปฎิกิริยาภูมิคุ้มกัน เป็นต้น

หลังจากที่เราได้ทราบชนิดของโรคเบาหวานกันไปแล้ว ต่อไปเราจะมาพูดถึงการประเมินความเสี่ยง รวมไปถึงการคัดกรองโรคเบาหวาน